donderdag 14 maart 2013

Vrouw Holle

Weer sneeuw vanmorgen op de auto’s en daken!!
Gelukkig geen dikke lagen meer, het is meer poedersuiker om te zien...
En al is het nog steeds akelig koud, toch schijnt er gelukkig vandaag een helder zonnetje!

Door die onverwachte sneeuw moest ik de afgelopen dagen vaak aan Vrouw Holle denken..


Het sprookje van Vrouw Holle is door de gebroeders Grimm opgetekend en in de meeste sprookjesboeken te vinden.


Vrouw Holle bewoont de onderwereld, maar dit is tegelijk het hemelrijk. 
En als Vrouw Holle haar kussens opschudt, dan sneeuwt het op aarde!


Vrouw Holle is een mythische figuur uit het Oude Europa. Ze wordt gezien als een bovennatuurlijk wezen uit het volksgeloof. Maar haar oorsprong ligt verder weg, ze is de verbastering van een voorchristelijke godin die met de namen Hel, Hella, Helde, Holda, Hulda en zelfs Nehalennia aangeduid werd. Je kunt aan de naam Hel aflezen dat zij o.a. godin van de onderwereld was, de naam hel wordt hier nog steeds voor gebruikt.


Vrouw Holle werd vooral vereerd in de Lage Landen, Duitsland en Scandinavië. In het Noorden werd ze als Frigg aangeduid, en in de meer zuidelijke Slavische landen als Vrouwe Perchta.


Ook de gebroeders Grimm noemden Vrouw Holle soms Vrouwe Bercht, deze naam is gelinkt aan ‘peracht’ (het Hollandse ‘pracht’?) en dit betekende ‘hel, glanzend’. Vrouw Bercht werd afgebeeld in een wit kleed, zij was de vrouwe van het spinnen en weven, een rol die ook bij Vrouw Holle hoort. En ook Vrouw Holle werd ‘Witte Dame’ genoemd. 


Vrouwe Percht is ook terug te vinden in oude kerkdocumenten uit de Middeleeuwen. Zij wordt daarin beschreven als een lelijke, mismaakte godin van een heidense cultus met een bokkenmasker op het hoofd. Dit zie je terug in het Scandinavische kerstfeest, waarbij het symbool van de Julbok (ook als masker) nog steeds voorkomt. 


Vrouw Holle wordt juist vaak afgebeeld als een vriendelijke, goedaardige grootmoeder.
Beiden beelden tonen de twee kanten van de godin Hel of Helda: een wrede, bestraffende kant en een vriendelijke, belonende kant. Helda was de godin van leven en dood, een moedergodin die "de wolken spon.."


In het sprookje van Vrouw Holle wordt haar rol als beloonster van het goede en bestrafster van het kwade verteld aan de hand van de belevenissen van twee zusjes. 


Om beurten vallen zij in een diepe waterput. 


Ze komen in een land van overvloed terecht 
waar de appels rijp aan de bomen hangen en het brood gaar in de oven ligt. 


Het ene zusje plukt de appels en haalt het brood uit de oven, het andere zusje niet. 
Beiden komen ze bij een huisje, waar een oude grootmoeder woont. Het ene zusje helpt haar vlijtig met vegen, spinnen en weven, het andere zusje niet..


Natuurlijk wordt het ijverige en gehoorzame zusje beloond met goud, en het luie zusje bestraft met pek. 


Bij het sprookje van Vrouw Holle zie je duidelijk dat dit soort vertellingen in vroeger tijden gebruikt werd om de ongeletterde bevolking moralen en wijsheden bij te brengen. Maar ook, dat die moralen niet zomaar uit de lucht kwamen vallen.. en... dat er met de godin Hel of Helda niet te spotten viel!

Wat mij betreft... 
mag Vrouw Holle zich weer bezig gaan houden met spinnen en weven, 
en haar kussens met rust laten… 


…Lupineke is echt toe aan ZON EN LENTE J!!

26 opmerkingen:

  1. Nou, vrouw Holle mag het zonnetje sturen hoor, hier heeft het net nog flink gesneeuwd,
    groetjes

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Wat ontzettend leuk weer om te lezen en om al die mooie plaatjes te bekijken. Persoonlijk heb ik wel iets met vrouw Holle!

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Het blijft altijd een leuk verhaal om te lezen. Hopelijk is ze binnenkort klaar met de kussens, dan krijgen we eens zon en warmte. Daar zijn we echt aan toe.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Vrouw Holle is hier eergisteren flink in de weer geweest met haar kussens, meer dan 15 cm sneeuw!!!
    Maar ik wil ook voorjaar!!!!
    Mooi om dit weer eens te lezen
    Lieve groet

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Bedankt voor je lieve sprookje, ik weet ook als we vroeger hielpen met DE grote schoonmaak ook vaak in maart vrouw Holle nog langs kwam met sneeuw en dan werd dit ook gezegd!!!
    Dus ik zit met een herinnerings smile je blog te lezen!

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Wat een leuk verhaal weer, je vorige blogje was ook al zo leuk.
    natuurlijk ken ik dit verhaal als oud kleuterleidster maar de vroege voorgeschiedenis met al die verschillende namen, dat wist ik nou weer niet.
    Enig om te lezen en dan de illustraties erbij. Schitterend!
    groetjes
    Wietske

    BeantwoordenVerwijderen
  7. Oh zo leuk die vrouw holle maar marloes wil ook zon en warmte

    BeantwoordenVerwijderen
  8. Zowel Lupineke als het Bezige Bijtje zijn toe aan zon! Maar wel een mooi sprookje he... van Vrouw Holle... vooral het gedeelte van het pek wat ze over zich heen kreeg is me bijgebleven, als kind dit sprookje veel gelezen en voorgelezen gekregen.
    Het is nu net niks allemaal he, sneeuw/ zon/ regen... maar ja... maart roert zijn staart! ;)

    Lieve groetjes
    Miriam

    BeantwoordenVerwijderen
  9. Lupineke, een prachtig blog! Oude tijden herleven en er komen visioenen van plaatjes van het sprookje van Vrouw Holle op mijn netvlies. Vooral 'pek' vond ik als kind een heel negatief woord, denk ook door associatie met heks of zo...
    Je hebt zulke mooie plaatjes bij je verhaal gezocht, heerlijk!

    BeantwoordenVerwijderen
  10. Leuk zeg, ik moet gelijk aan de Efteling denken en aan het sprookjesboek dat mijn vader eens als verrassing voor ons meebracht.

    BeantwoordenVerwijderen
  11. He, nog een keer vrouw Holle, mooie plaatjes heb je erbij gezocht. Leuk hoor. Groetjes, Gerda

    BeantwoordenVerwijderen
  12. Ik was als kind gek op sprookjes en had boeken met sprookjes uit de hele wereld. Helaas zijn die boeken verdwenen en kan ik ze op het net ook niet meer vinden. Vrouw Holle was een favoriet, vanwege die 2 zusjes denk ik ;-).
    Heel leuk om daar meer over te lezen en fascinerend hoe eeuwen oude personages blijven voortbestaan.
    Lieve groet, Nelleke

    BeantwoordenVerwijderen
  13. Ja ik heb het ook heel vaak gelezen, was vroeger ook gek op sprookjes ,Maar inderdaad ik ben ook echt toe aan de lente. dus ik hoop maar dat het gauw wat warmer wordt.
    Groetjes Albèrtje

    BeantwoordenVerwijderen
  14. Wat een prachtig verhaal! Ken de naam en het sprookje, maar niet de volks vertellingen. Leuk! Dankje!

    BeantwoordenVerwijderen
  15. Ja doe mij dat ook maar. Prachtig verhaal Lupineke.

    lieve groet,dinah

    BeantwoordenVerwijderen
  16. Ik heb van mijn zusje maar een paar dingen geërfd waaronder ook een dik boek met de Sprookjes van Andersen en tot mijn verbazing vond ik hier op zolder de sprookjes van Grimm, nu mijn twee lievelingsboeken! Ze staan te pronken naast elkaar! Genieten! Knuffel
    Lida

    BeantwoordenVerwijderen
  17. Ook in het boek; 'Godinnen van eigen bodem' wordt Holle genoemd.Ik heb het boek pas aangeschaft en geniet van de mooie verhalen.
    Warme groet, Noor

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dank voor de tip! Ik wist wel dat het er was, maar heb het zelf (nog) niet ingezien..

      Verwijderen
  18. ik lees het elke dag voor in deze tijd! t mannetje krijgt er geen genoeg van..wij hebben het prentenboek..prachtig! En steeds het liedje erbij..genietmomentje! En vaste prik..daarna Borre! Ken jij dit mooie boek? Heerlijk hé..al die mooie boeken! Liefs, Petra

    BeantwoordenVerwijderen
  19. Oh, wat leuk om weer eens wat over Vrouw Holle te lezen. Heerlijke nostalgie en wat mooi met al die prachtige illustraties er bij! Dank je wel voor dit leuke blogje!

    lieve groet,
    Betsy
    Wolatelier DiAn

    BeantwoordenVerwijderen
  20. Wat een mooie plaatjes bij het sprookje! Ik heb ook ontzettend veel sprookjes gelezen. Ik heb ook nog een boek van Rie Cramer, waar ik mijn kinderen uit voorgelezen heb. Die tekening van de Zeeuwse meisjes staat daar, geloof ik ook in.

    Nog hardstikke bedankt voor het pakketje dat je gestuurd hebt met het reizende boek en als verrassing wat stofjes en boterbabbelaars. Ik ben al begonnen met lezen, en daarna gaat het boek verder. Ik heb een foto op mijn blog geplaatst van al het moois uit het pakje.

    BeantwoordenVerwijderen
  21. Leuk om weer eens iets over sprookjes te lezen. Toevallig keek ik gisteren naar een uitzending, volgens mij RTL nieuws, over de onthulling van een beeld in de Efteling van de gebroeders Grimm. Hierin werd aangegeven dat de sprookjes sinds de vorige eeuwen zo zijn "versuikerd" en niet meer waarheidsgetrouw worden verteld zoals ze door de gebroeders Grimm zijn opgeschreven. Trouwens, ook in hun tijd werd al kritiek geleverd over het feit dat er teveel seksuele toespelingen in werden weergegeven, dit met name door de kerken. Zo blijkt in de oorspronkelijke versie van Doornroosje dat de prins haar niet wakker kust maar bezwangerd en haar met een tweeling laat zitten. Meneer was ook nog eens getrouwd... Was ook een boek/lezing over gepromoot, volgens mij was de titel: in bed met een wilde man.
    Marie

    BeantwoordenVerwijderen
  22. Hej Lupineke, je verhaal leest ook als een sprookje. Hier vielen de laatste dagen weinig vlokjes, dus ze zal wel bijna klaar zijn met uitschudden. Wat heb ik vroeger vaak dit sprookje gezien op de Duitse tv zenders (worden nog steeds uitgezonden). Lieve groet,

    BeantwoordenVerwijderen
  23. Wat een leuk verhaal en prachtige illustraties! Ik heb het sprookje altijd heel mooi gevonden, maar ze mag nu inderdaad wel weer gaan spinnen. Gister naar Friesland geweest en onderweg sneeuwbuien!

    BeantwoordenVerwijderen
  24. Wat leek ik jouw blog toch graag. En ook vrouw holle ga ik straks weer voorlezen aan mijn kleinkind. Ik wist niet dat er zoveel versies van waren.
    groetjes Merel

    BeantwoordenVerwijderen

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...